Wyłączenie grupowe dla pojazdów silnikowych: zasady dla dealerów i serwisów do 2028 r. i stan przeglądu na listopad 2026 r.

Co MVBER oznacza dla dealerów i serwisów: części, informacje techniczne, dane i gwarancje. Ważność do maja 2028 r. i stan przeglądu na listopad 2026 r.

Najważniejsze wnioski

Wyłączenie grupowe dla pojazdów silnikowych, znane jako MVBER, obowiązuje do 31 maja 2028 r. Dotyczy przede wszystkim porozumień w zakresie serwisu i części zamiennych; dystrybucja nowych samochodów podlega ogólnym zasadom dla porozumień wertykalnych.
Wyłączenie zapewnia warunkową „bezpieczną przystań” wobec zakazu porozumień ograniczających konkurencję. Nie gwarantuje dealerowi kontynuacji umowy ani serwisowi przyjęcia do sieci autoryzowanej na dowolnych warunkach.
Gwarancji producenta nie można generalnie uzależniać od tego, że klient będzie zlecał całą płatną obsługę w sieci autoryzowanej i stosował wyłącznie części marki producenta samochodu.
Wytyczne od 2023 r. wyraźnie obejmują także dane generowane przez samochód, jeśli są niezbędne do napraw i obsługi. Ograniczenia dostępu ze względów bezpieczeństwa muszą być proporcjonalne.
Na dzień 2 listopada 2026 r. Komisja zakończyła ocenę przepisów i rozpoczęła ocenę skutków przyszłych wariantów. Kształt systemu po 2028 r. nie został jeszcze przyjęty.

Wyłączenie grupowe dla pojazdów silnikowych wyznacza konkurencyjne ramy relacji między producentami, ich autoryzowanymi partnerami a niezależnym rynkiem usług serwisowych. Dla zarządu salonu lub warsztatu ma praktyczne znaczenie przy zakupie części, dostępie do diagnostyki i wyjaśnianiu klientom warunków gwarancji. Trzeba jednak rozróżniać samo rozporządzenie, wytyczne interpretacyjne i umowę handlową z producentem. Każdy z tych dokumentów pełni inną rolę, a samo istnienie wyłączenia nie rozstrzyga wszystkich sporów umownych.

Czym jest wyłączenie grupowe dla pojazdów silnikowych i do kiedy obowiązuje?

MVBER to skrót angielskiej nazwy Motor Vehicle Block Exemption Regulation. Chodzi o rozporządzenie Komisji (UE) nr 461/2010, stosowane od 1 czerwca 2010 r. W 2023 r. jego obowiązywanie przedłużono do 31 maja 2028 r.

Artykuł 101 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej zakazuje określonych porozumień ograniczających konkurencję. Wyłączenie grupowe określa warunki, na jakich odpowiednie porozumienia mogą korzystać z wyłączenia kategorii porozumień spod tego zakazu. W odniesieniu do serwisu i części łączy ogólne warunki z dodatkowymi zasadami sektorowymi.

Które przepisy regulują sprzedaż, a które serwis?

Obszar	Właściwe ramy prawne	Znaczenie dla działalności
Dystrybucja nowych samochodów	Od 1 czerwca 2013 r. ogólne zasady dla porozumień wertykalnych; obecne rozporządzenie (UE) 2022/720 stosuje się od 1 czerwca 2022 r.	Umowy sprzedażowej nie można oceniać wyłącznie na podstawie MVBER
Naprawy, obsługa i dystrybucja części zamiennych	MVBER łącznie z ogólnymi zasadami dla porozumień wertykalnych	Obok ogólnych warunków stosuje się szczególne zasady dla rynku usług serwisowych
Wykładnia reguł konkurencji w sektorze	Wytyczne uzupełniające opublikowane w maju 2010 r. i zmienione w kwietniu 2023 r.	Wyjaśniają na przykład dostęp do zasobów niezbędnych do serwisu, funkcjonowanie sieci i warunki gwarancji

Ramy prawne i ich zmiany przedstawia zestawienie Komisji Europejskiej. Wytyczne uzupełniające pomagają interpretować przepisy; nie są kolejnym rozporządzeniem.

Co oznacza próg 30%?

Podstawowy próg udziału w rynku, umożliwiający skorzystanie z wyłączenia grupowego, wynosi 30%. W przypadku porozumień serwisowych i dotyczących części ocenia się właściwy rynek posprzedażny. Udziału marki w sprzedaży nowych samochodów nie można więc po prostu przenieść na rynek napraw jej samochodów.

Przekroczenie progu nie oznacza, że porozumienie jest zakazane. Oznacza, że jego dopuszczalność trzeba ocenić indywidualnie. Również poniżej progu sam udział w rynku nie wystarczy: porozumienie musi spełniać pozostałe warunki i nie może zawierać ograniczeń szczególnie poważnych, które wykluczają zastosowanie wyłączenia.

Co zasady oznaczają dla autoryzowanych partnerów i niezależnych serwisów?

MVBER ma chronić konkurencję w zakresie napraw i dostaw części. Dla serwisu autoryzowanego ważna jest możliwość kupowania części z wielu źródeł. Niezależny serwis potrzebuje oprócz części także informacji, wyposażenia i innych zasobów, bez których nie zrealizuje zlecenia.

Uczestnik rynku	Co chronią przepisy	Czego nie można z nich wywodzić
Niezależny serwis	Możliwość pozyskiwania części i dostęp do niezbędnych zasobów serwisowych	Bezpłatnego i nieograniczonego dostępu do wszystkich informacji producenta
Autoryzowany serwis	Możliwość korzystania z alternatywnych dostawców części w granicach reguł konkurencji	Swobody pomijania wymogów jakościowych sieci
Dostawca części lub wyposażenia	Możliwość dostaw także na rynek niezależny i do autoryzowanych serwisów	Gwarancji odbioru lub określonego wolumenu sprzedaży
Autoryzowany dealer	Ocena relacji dystrybucyjnej według właściwych reguł konkurencji	Prawa do stałego przedstawicielstwa marki lub określonej marży handlowej

Artykuł 5 MVBER wyłącza z bezpiecznej przystani w szczególności porozumienia, które ograniczają:

sprzedaż części zamiennych niezależnym warsztatom naprawczym przez członków selektywnej sieci dystrybucji;
dostawy części, narzędzi naprawczych i innego wyposażenia przez ich dostawców na rynek usług serwisowych;
możliwość umieszczenia przez producenta komponentu własnego widocznego oznaczenia na dostarczanej części.

Przy przyjmowaniu do autoryzowanej sieci serwisowej znaczenie ma także sposób jej zorganizowania. Poza bezpieczną przystanią autoryzowane sieci serwisowe powinny według wykładni Komisji co do zasady przyjmować przedsiębiorstwa spełniające odpowiednie kryteria jakościowe. Nie jest to jednak bezwarunkowe prawo do autoryzacji.

Autoryzowany serwis, który kupuje części z wielu źródeł, potrzebuje ewidencji ich pochodzenia, stanu i rezerwacji w jednym miejscu. W Omneticu zapewnia to moduł Warehouse: prowadzi magazyn części we wszystkich magazynach i oddziałach na jednej kartotece magazynowej i rezerwuje części dla otwartych zleceń serwisowych.

Kiedy klient może skorzystać z niezależnego serwisu bez utraty gwarancji?

Bieżąca obsługa opłacana przez klienta nie musi odbywać się wyłącznie w sieci autoryzowanej, aby klient zachował gwarancję producenta. Aby skorzystać z wyłączenia, nie można też generalnie wiązać gwarancji ze stosowaniem przy takich wymianach wyłącznie części marki producenta samochodu.

To inna sytuacja niż naprawa gwarancyjna opłacana przez producenta. Przy naprawach gwarancyjnych, bezpłatnym serwisie i akcjach przywoławczych, za które płaci producent, można wymagać stosowania części dostarczanych przez producenta samochodu.

Typowa sytuacja serwisowa	Jak ją rozróżniać
Klient płaci za przegląd okresowy w niezależnym serwisie	Sam wybór niezależnego warsztatu nie jest podstawą do generalnego unieważnienia gwarancji producenta
Klient płaci za wymianę części od alternatywnego dostawcy	Sama marka części nie wystarczy do odmowy wszelkich przyszłych świadczeń gwarancyjnych
Reklamowaną usterkę spowodowała awaria alternatywnej części	Producent może odmówić świadczenia gwarancyjnego związanego z tą awarią
Serwis wykonuje naprawę lub akcję przywoławczą opłacaną przez producenta	Producent może wymagać stosowania dostarczanych przez siebie części

To rozróżnienie wynika z wykładni reguł konkurencji w sektorze przedstawionej przez Komisję.

Dla serwisu wynika z tego wymóg operacyjny: zlecenie powinno w zrozumiały sposób odzwierciedlać wykonaną pracę, użyte części i to, kto płaci za poszczególne pozycje. Przy reklamacji istnieje wtedy podstawa do rozróżnienia bieżącej obsługi, naprawy gwarancyjnej i możliwej przyczyny usterki.

Omnetic Workshop prowadzi zlecenie serwisowe od oferty przez przyjęcie samochodu i części aż po fakturowanie. Umożliwia podział pozycji między klienta i gwarancję, dzięki czemu serwis nie musi prowadzić tych różnych trybów w oddzielnych arkuszach.

Jaki dostęp do informacji technicznych i danych samochodu mają serwisy?

Do naprawy często nie wystarczają dziś część zamienna i narzędzia mechaniczne. Serwis potrzebuje procedur diagnostycznych, informacji technicznych, szkoleń i dostępu do danych niezbędnych do wykonania pracy.

Aktualizacja wytycznych uzupełniających z 2023 r. wyraźnie rozszerzyła zasady dostępu do zasobów serwisowych także na dane generowane przez samochód, jeśli są niezbędne do napraw i obsługi. Według Komisji Europejskiej przepisy dostosowano w ten sposób do rosnącego znaczenia tych danych dla konkurencji w serwisie.

W praktyce trzeba rozróżniać trzy przeszkody:

Brak informacji: warsztat nie ma procedury lub danej niezbędnej do naprawy.
Dostęp na niekorzystnych warunkach: niezależny warsztat uzyskuje niezbędny zasób na warunkach, które ograniczają go w porównaniu z siecią autoryzowaną.
Dostęp blokowany przez wymóg bezpieczeństwa: ocenia się, czy ograniczenie odpowiada rzeczywistemu ryzyku dla bezpieczeństwa.

Cyberbezpieczeństwo może ograniczać dostęp, ale zgodnie z wytycznymi takie środki muszą być zgodne z zasadą proporcjonalności. Argument bezpieczeństwa nie jest więc uniwersalnym powodem do zamknięcia dostępu serwisowego.

Ewidencja operacyjna powinna odnotowywać, o jaki zasób serwis wystąpił, do jakiej naprawy był potrzebny i jakie warunki lub odmowę otrzymał. Ogólne stwierdzenie „diagnostyka nie działa” nie oddaje różnicy między usterką techniczną, brakiem uprawnień a ograniczeniem dostępu.

Jak w te zasady wpisuje się sprzedaż agencyjna?

Sprzedaż nowych samochodów podlega ogólnym zasadom dla porozumień wertykalnych. Określenia „MVBER 2028” nie można więc używać jako zbiorczego oznaczenia wszystkich zasad dotyczących umów dealerskich i agencyjnych.

Ocena Komisji z 2026 r. opisuje sprzedaż agencyjną jako model, w którym agent sprzedaje w imieniu producenta, nie jest właścicielem samochodu przed sprzedażą, nie ponosi odpowiednich ryzyk handlowych i otrzymuje prowizję. Producent ustala cenę sprzedaży i ponosi koszty magazynowania i transportu.

Dla zarządu salonu istotny jest więc oprócz prowizji podział ryzyk i kosztów: kto finansuje stan magazynowy, kto płaci za transport i kto ponosi ryzyko handlowe niesprzedanego samochodu. Sama nazwa nowego modelu sprzedaży nie przesądza o jego ocenie na gruncie prawa konkurencji.

Co ustaliła Komisja w ocenie opublikowanej w 2026 r.?

Ocena MVBER i wytycznych uzupełniających za okres 2021–2025, opublikowana 25 czerwca 2026 r., doprowadziła do dwóch głównych wniosków:

Przepisy ogólnie spełniły swoje cele. Przyczyniły się do pewności prawa i obniżyły koszty oceny zgodności porozumień wertykalnych.
Nie były w pełni skuteczne w usuwaniu ograniczeń dostępu do niezbędnych zasobów serwisowych. Niezależne warsztaty i dostawcy części nadal napotykają problemy z niedyskryminacyjnym dostępem do danych samochodów.

Tak wnioski podsumowuje raport z oceny Komisji. Nie wynika z niego, że zasady sektorowe przestały być potrzebne. Ocena pokazuje korzyści z obecnych ram prawnych, a także obszar, w którym nie nadążają one za rozwojem rynku usług serwisowych.

Jakich zmian oczekują poszczególne grupy rynku?

Organizacja i jej rola	Stanowisko publiczne	Okres
CECRA, reprezentacja dealerów i warsztatów	Przyspieszyć sektorowe przepisy o dostępie do danych samochodów i zapewnić równe warunki konkurencji	Marzec 2025
FIGIEFA i FEDA, niezależny rynek części i dystrybucja części	Zmodernizować MVBER, utrzymać system po 2028 r. i wzmocnić egzekwowanie przepisów	Stanowisko w konsultacjach 2025
GVA, niemiecki niezależny handel częściami	Uwzględnić postęp technologiczny bezpośrednio w rozporządzeniu	Kwiecień 2026
ACEA, reprezentacja producentów	Wspierać wdrażanie Data Act i ocenić jego skutki przed wprowadzaniem kolejnych wymogów prawnych	Maj 2025

Różnice dotyczą głównie dalszego postępowania w sprawie danych. Przedstawiciele dealerów i rynku niezależnego domagają się szybszej lub silniejszej regulacji sektorowej. ACEA podkreśla, że najpierw należy wdrożyć i ocenić ogólne rozporządzenie w sprawie danych, znane jako Data Act. Są to stanowiska uczestników debaty, a nie przyjęte brzmienie przyszłych przepisów.

Jaki jest stan przeglądu na listopad 2026 r. i co obserwować do 2028 r.?

Na dzień 2 listopada 2026 r. ocena jest zakończona i trwają dalsze prace nad przyszłym systemem. Komisja rozpoczęła ocenę skutków przyszłych wariantów MVBER 29 października 2026 r. i planuje konsultacje z zainteresowanymi stronami. Stan procesu przedstawia strona przeglądu prowadzona przez Komisję Europejską.

Ocena skutków porównuje możliwe dalsze kroki. Nie jest przyjętym przedłużeniem ani nowym rozporządzeniem. Dla umów i działalności nadal obowiązują więc obecne ramy prawne z końcem obowiązywania MVBER 31 maja 2028 r.

Zarząd grupy serwisowej lub dealerskiej powinien do tego czasu obserwować przede wszystkim:

Kształt projektu: czy Komisja zaproponuje kontynuację, zmianę lub zastąpienie obecnego systemu.
Status danych serwisowych: czy zasady dostępu i ich relacja do innych przepisów zostaną doprecyzowane.
Warunki bezpieczeństwa: jak zasada proporcjonalności przełoży się na dostęp do diagnostyki i funkcji serwisowych.
Egzekwowanie przepisów: czy powstanie skuteczniejsza droga usuwania przeszkód w dostępie.
Przepisy przejściowe: jak ewentualna zmiana wpłynęłaby na istniejące porozumienia.

Przy planowaniu długoterminowych inwestycji nie należy opierać biznesplanu na założeniu, że obecne wyłączenie będzie po 2028 r. obowiązywać bez zmian.

Na co uważać w umowach i codziennej działalności?

Największym ryzykiem jest pomylenie reguły konkurencji z uniwersalnym roszczeniem umownym.

Częsty błąd	Do czego może doprowadzić	Prawidłowe rozróżnienie
Ocenianie sprzedaży nowych samochodów wyłącznie według MVBER	Przeoczenie zasad dotyczących relacji dystrybucyjnej lub agencyjnej	Sprzedaż i serwis mają odrębne ramy prawne
Traktowanie przekroczenia 30% jako zakazu porozumienia	Błędny wniosek co do dopuszczalności umowy	Poza bezpieczną przystanią następuje ocena indywidualna
Obiecywanie klientowi zachowania gwarancji niezależnie od przyczyny usterki	Spór o odpowiedzialność za wadliwą część lub pracę	Wybór serwisu i przyczyna reklamowanej usterki to odrębne kwestie
Mylenie dostępu do danych z ich nieograniczonym wykorzystaniem	Błędne oczekiwania co do zakresu uprawnień	Wytyczne dotyczą danych niezbędnych do napraw i obsługi
Mylenie połączenia programowego z uprawnieniem nadanym przez producenta	Zlecenie natrafia na brak dostępu	Integracja operacyjna i prawo do korzystania z zasobu serwisowego to dwie różne rzeczy

Lista kontrolna dla kierownictwa serwisu

Oddzielać prace opłacane przez klienta od napraw gwarancyjnych i akcji przywoławczych.
W zleceniach odnotowywać wykonane czynności i użyte części.
Prowadzić rejestr odmów dostępu do informacji serwisowych, narzędzi i danych.
Rozróżniać umowy sprzedażowe, serwisowe i agencyjne.
Przed zobowiązaniem umownym wykraczającym poza 2028 r. uwzględnić w ocenie prawnej trwający przegląd.

Omnetic łączy zlecenie serwisowe, części i fakturowanie

Reguły konkurencji wyznaczają warunki relacji rynkowych. Serwis musi przy tym prowadzić spójną ewidencję pracy, części i płatności. Jeśli zlecenia, magazyn i fakturowanie działają w oddzielnych systemach, pracownicy przepisują te same dane i trudniej im prześledzić powiązania między nimi.

Omnetic łączy te obszary działalności w jednej platformie w chmurze:

Workshop prowadzi zlecenie od oferty i przyjęcia samochodu przez części i planowanie aż po fakturowanie. Dzieli pozycje między klienta, gwarancję i ubezpieczyciela i sprawdza się zarówno w serwisie autoryzowanym, jak i niezależnym.
Warehouse ewidencjonuje stany, ruchy, rezerwacje i zamówienia części we wszystkich magazynach i oddziałach. Rezerwuje części dla otwartych zleceń, a przy ich zmianie lub anulowaniu je zwalnia.
DMS Core zapewnia modułom wspólny rekord samochodu, klienta, zleceń i płatności. Danych nie przepisuje się między modułami.

Powiązana ewidencja nie zastępuje uprawnień do danych serwisowych ani oceny prawnej umowy. Pozwala jednak prowadzić kolejne kroki operacyjne na tych samych danych zamiast łączyć oddzielne systemy, arkusze i dokumenty papierowe.

Podczas prezentacji Omneticu można prześledzić powiązanie zlecenia serwisowego, rezerwacji części i fakturowania na przykładzie własnego zakładu.

Powiązane artykuły

FAQ

Czy MVBER gwarantuje dealerowi określoną marżę lub zwrot inwestycji?

Nie. MVBER określa warunki wyłączenia spod reguł konkurencji dla odpowiednich porozumień. Nie ustala gwarantowanej marży ani ogólnego prawa do zwrotu inwestycji salonu.

Czy wystarczy nazwać umowę agencyjną, aby producent mógł ustalać cenę sprzedaży?

Nie. Przy ocenie relacji agencyjnej bada się faktyczny podział ryzyk handlowych i kosztów. Nazwa umowy nie zastępuje jej treści i funkcjonowania w praktyce.

Czy dostęp do danych serwisowych oznacza prawo do wykorzystania wszystkich danych samochodu do celów marketingowych?

Nie. Rozszerzenie wytycznych uzupełniających dotyczy danych niezbędnych do napraw i obsługi. Nie można z niego wywodzić ogólnego uprawnienia do wykorzystywania wszystkich danych do innych celów handlowych.

Czy Omnetic zapewni połączenie z każdym systemem producenta?

Omnetic umożliwia podłączenie istniejących systemów przez otwartą platformę, API, webhooki i integracje z producentami. Dostępność konkretnej integracji potwierdza się dla danego rynku i marki; nie jest to ogólna obietnica dostępu do wszystkich systemów producentów.